# 9. sınıf türk dili ve edebiyatı 1. dönem 1. yazılı soruları

- Bağlantı: https://eegitimim.com/9-sinif-turk-dili-ve-edebiyati-1-donem-1-yazili-sorulari/
- Yayımlanma: 2026-10-20T00:56:08+03:00
- Yazar: admin

[9. sınıf türk dili ve edebiyatı 1. dönem 1. yazılı soruları indir](https://eegitimim.com/wp-content/uploads/2026/10/9.snf1_.dnem1_.yazlsorular.docx)

 ⌊Loader⌉ Loading…

 ⌊EAD Logo⌉ Taking too long?

 ⌊Reload⌉ Reload document

 | [ ⌊Open⌉ Open in new tab ](https://docs.google.com/viewer?url=https%3A%2F%2Feegitimim.com%2Fwp-content%2Fuploads%2F2026%2F10%2F9.snf1_.dnem1_.yazlsorular.docx&hl=en)

[Yükle/Download/Herunterladen/скачать [24.27 KB] ](https://eegitimim.com/wp-content/uploads/2026/10/9.snf1_.dnem1_.yazlsorular.docx)

## **TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI DERSİ 1.DÖNEM 1.YAZILI SORULARI**

**1)Aşağıdaki boşlukları uygun bir şekilde tamamlayınız. (26 P)**

**a)**Türk edebiyatında ilk hikaye kitabı Ahmet Mithat Efendi’nin …………………………adlı
eseridir.

**b)**Edebiyatımızda Sait Faik Abasıyanık, Memduh Şevket ………………..……hikayesi türünde
yazar.

**c)**Kurucusu olan Rus yazar sebebiyle durum hikayesine …………………………………..adı da verilir

**d)**Şiir, roman, tiyatro, halk hikayesi gibi metinler …………………..…….metinlere örnektir.

**e)**Bir dilin metinlerle takip edilemeyen zamanlarında o dilden ayrılan kollarına………………..
denir.

**f)**Ülkemizde Denizlili veya Şanlıurfalı kişiler bazı kelimeleri değişik şekillerde
söylerler. Bir ülke içinde aynı dilin farklı konuşma şekillerine……………………..denir.

**g)**Türkiye Türkçesinde “Yeni yılınız kutlu olsun.” Özbekçede “Yangi yilingiz 
kutli bolsin” denir. Bir dilden ayrılan ve zaman içinde ayrı dil olarak kullanılmaya
başlanmış ama birbirinden çok uzaklaşmamış kollarına ………………denir.

**h)**Duygu, düşünce ve hayallerin söz ve yazı halinde güzel ve etkili bir şekilde
anlatılması sanatına ……………….denir.

**ı)**Türkçenin iki lehçesi vardır: ………………………………ve …………………………..

**i)**Türkiye Türkçesi kültür dilinde ………………………….ağzı esas alınır.

**j)**Peyami Safa’nın Dokuzuncu Hariciye Koğuşu adlı romanı edebiyat ile ……………………………
bilimi ilişkisine örnektir.

**k**) Günlük, anı, deneme, makale, röportaj………………………………….metinlere örnek verilebilir.

**2)Olay hikâyesi ile durum hikâyesinin farklarını yazınız. (15 P.)**

| **                                             Olay Hikâyesi** | **Durum Hikâyesi** | 
| **1)** | ** ** | 
| **2)** | ** ** | 
| **3)** | ** ** | 
| **4)** | ** ** | 
| **5)** | ** ** |

**3)Aşağıdaki soruların cevaplarını alttaki bölüme yazınız. (15 p)**

**A)** Ben bir ağacım, çok yalnızım. Yağmur yağdıkça ağlıyorum. Allah rızası için
kulak verin şu anlatacaklarıma. Kahvelerinizi için, uykunuz açılsın, bana cin gibi
bakın da size niye bu kadar yalnız olduğumu anlatayım.”

**Bakış açısını, anlatıcı ve anlatım biçimini bulunuz.**

**B.** Bu Nihat eskiden böyle değilmiş. Annesi de böyle değilmiş söylediklerine 
göre dokunsan kırılacak türden, dağlalesi gibi incecik bir kadınmış. İşte, pazaryerine
bakan o geniş avlulu evde yaşarken babaları olacak adam günün birinde birdenbire
bırakıp gitmiş bunları. Neden gitmiş bilmiyorum, bana işin bu yanını hiç anlatmadılar.
Konu buraya gelip dayandığında, hüzünlü hüzünlü çalkalanan büyük bir iştahla o evin
bulunduğu yöne doğru bakarak hep kadının güzelliğinden söz ettiler daha doğrusu.
Güzelliğinin yanı sıra, melekler kadar iyi oluşundan söz ettiler sonra; dürüstlüğünden,
sessizliğinden ve kibarlığından söz ettiler diye geçirdi içinden Osman.

**Bakış açısını, anlatıcı ve anlatım biçimini bulunuz.**

**C.** İhtiyar avukatın kalemi elinden düştü. Arkasına dayandı. Karşısında parlayan
mini mini siyah gözlere bakakaldı. Meydandaki büyük çınar ağaçlarının derin fısıltıları,
kapıda ayakta duran Ali Hoca’nın yanlarından, tepesinden, bacaklarının arasından
giriyor, dükkanın içine doluyordu.

**Bakış açısını, anlatıcı ve anlatım biçimini bulunuz.**

Sınıfta öğretmen ders anlatırken Soner ve Aycan kağıtlarla mesajlaşıyordu:

Soner: Dersten sonra kantine inelim mi?

Aycan: Kantine gelmek istemiyorum.

**4)Yukarıdaki metne göre iletişim ögelerini bulunuz. (7 P)**

Gönderici:                  Alıcı:                              İleti:          
Dönüt:

Kod:                            Bağlam:                        Kanal:

**ACI BİR ÖYKÜ**

 Askerliğini bitirmiş olan genç askerliğini yaptığı şehirden ailesini aradı:

-Anne baba, eve dönüyorum, ama sizden bir şey rica ediyorum. Yanımda bir arkadaşımı
da getirmek istiyorum.

-Memnuniyetle, onunla tanışmak isteriz, diye cevapladılar.

-Bilmeniz gereken bir şey var diye devam etti.

-Arkadaşım savaşta ağır yaralandı. Bir mayına bastı ve bir koluyla ayağını kaybetti.
Gidecek hiçbir yeri yok ve onun gelip bizimle kalmasını istiyorum.

-Bunu duyduğuma üzüldüm oğlum. Belki onun başka bir yer bulmasına yardımcı olabiliriz.

-Hayır. Anne, baba, onun bizimle yaşamasını istiyorum.

   Oğlum, dedi babası “Bizden ne istediğini bilmiyorsun. Onun gibi engelli biri 
bize korkunç bir yük olur. Bizim kendi hayatımız var, bunun gibi bir şeyin hayatımıza
engel olmasına izin veremeyiz. Bence bu arkadaşını unutup eve dönmelisin. O kendi
başının çaresine bakacaktır.”

   Oğlu o anda telefonu kapattı. Ailesi ondan bir süre haber alamadı. Ama birkaç
gün sonra, polisten bir telefon geldi. Oğullarının yüksek bir binadan düşüp öldüğünü
öğrendiler. Polis bunun intihar olduğuna inanıyordu. Üzüntü dolu anne baba oğullarının
cesedini tespit etmek için şehir morguna götürüldüler. Onu tanıdılar ve bilmedikleri
bir şey daha öğrenince dehşete düştüler. Oğullarının sadece bir kolu ve bir bacağı
vardı.

** 5) Yukarıdaki metni dikkate alarak aşağıdaki soruları cevaplayınız.( 10×2=20 
puan)**

| a) Hangi öykü türünden alınmıştır: | 
| b)Kişi veya kişiler: | 
| c)Olay | 
| d)Mekan(yer): | 
| e)Zaman: | 
| f)Çatışma: | 
| g)Tema: | 
| ğ)Konu: | 
| h)Anlatıcı ve bakış açısı: | 
| ı)Kullanılan anlatım teknikleri: |

**6)Güzel sanatları geleneksel sınıflandırmaya göre ayırıp, “edebiyat, heykel, müzik,
sinema, resim, mimari, bale” sanatlarını sınıflandırmaya göre eşleştiriniz.(7 P)**

| **1)** | **2)** | **3)** | 
|   |   |   |

**7)Aşağıdaki cümleler doğruysa karşılarına D yanlışsa Y yazınız.(10 P)**

| 1 | Sanat eserlerinde amaç estetik haz uyandırmaktır. |   | 
| 2 | Akut sözcüğü tıp alanıyla ilgili olduğu için argo örneğidir. |   | 
| 3 | Edebiyat sözcüğünü ilk kullanan Ahmet Mithat Efendi’dir. |   | 
| 4 | Dünya edebiyatındaki ilk hikaye Anton Çehov’un Decameron adlı eseridir. |   | 
| 5 | Hikâyedeki kişiler tüm yönleriyle anlatılır. |   | 
| 6 | Edebiyatın tarih, psikoloji, felsefe, coğrafya gibi bilimlerle ilişkisi vardır. |   | 
| 7 | Felsefe toplum bilimidir. Toplumu anlatması yönüyle edebiyatla ilişkisi vardır. |   | 
| 8 | Edebi metinlerde dil göndergesel işlevde kullanılır. |   | 
| 9 | Öğretici metinlerde genellikle sözcükler temel anlamlarıyla kullanılır. |   | 
| 10 | Şiir coşku ve heyecanı dile getiren metinlerdendir. |   |

**CEVAP ANAHTARI**

**TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI DERSİ 1.DÖNEM 1.YAZILI SORULARI**

**1)Aşağıdaki boşlukları uygun bir şekilde tamamlayınız. (26 P)**

**a)**Türk edebiyatında ilk hikaye kitabı Ahmet Mithat Efendi’nin **Letaif-i Rivayat**
adlı eseridir.

**b)**Edebiyatımızda Sait Faik Abasıyanık, Memduh Şevket **durum** hikâyesi türünde
yazar.

**c)**Kurucusu olan Rus yazar sebebiyle durum hikayesine **Çehov tarzı hikaye** 
adı da verilir

**d)**Şiir, roman, tiyatro, halk hikayesi gibi metinler **edebi** metinlere örnektir.

**e)**Bir dilin metinlerle takip edilemeyen zamanlarında o dilden ayrılan kollarına**
lehçe** denir.

**f)**Ülkemizde Denizlili veya Şanlıurfalı kişiler bazı kelimeleri değişik şekillerde
söylerler. Bir ülke içinde aynı dilin farklı konuşma şekillerine **ağız** denir.

**g)**Türkiye Türkçesinde “Yeni yılınız kutlu olsun.” Özbekçede “Yangi yilingiz 
kutli bolsin” denir. Bir dilden ayrılan ve zaman içinde ayrı dil olarak kullanılmaya
başlanmış ama birbirinden çok uzaklaşmamış kollarına **şive** denir.

**h)**Duygu, düşünce ve hayallerin söz ve yazı halinde güzel ve etkili bir şekilde
anlatılması sanatına **edebiyat** denir.

**ı)**Türkçenin iki lehçesi vardır: **Yakutça** ve **Çuvaşça**

**i)**Türkiye Türkçesi kültür dilinde **İstanbul** ağzı esas alınır.

**j)**Peyami Safa’nın Dokuzuncu Hariciye Koğuşu adlı romanı edebiyat ile **psikoloji**
bilimi ilişkisine örnektir.

**k**) Günlük, anı, deneme, makale, röportaj **öğretici** metinlere örnek verilebilir.

**2)Olay hikâyesi ile durum hikayesinin farklarını yazınız. (15 P.)**

| **                                             Olay Hikâyesi** | **Durum Hikâyesi** | 
| **1) Bir olaya dayalıdır.** | **Günlük hayatın bir kesiti işlenir.** | 
| **2) Serim, düğüm ve çözüm planına uyulur.** | **Serim, düğüm ve çözüm planına genellikle uyulmaz.** | 
| **3) Merak ögesi ön plandadır.** | **Merak ögesi canlı tutulmaz.** | 
| **4) Maupassant tarzı hikaye de denir.** | **Çehov tarzı hikaye de denir.** | 
| **5) Ömer Seyfettin, Refik Halit temsilcileridir.** | **Memduh Şevket Esendal ve Sait Faik Abasıyanık temsilcileridir.** |

**3)Aşağıdaki soruların cevaplarını alttaki bölüme yazınız. (15 p)**

**A)** Ben bir ağacım, çok yalnızım. Yağmur yağdıkça ağlıyorum. Allah rızası için
kulak verin şu anlatacaklarıma. Kahvelerinizi için, uykunuz açılsın, bana cin gibi
bakın da size niye bu kadar yalnız olduğumu anlatayım.”

**Bakış açısını, anlatıcı ve anlatım biçimini bulunuz.**

**Kahraman bakış açısı- birinci kişili anlatıcı- öyküleme**

**B.** Bu Nihat eskiden böyle değilmiş. Annesi de böyle değilmiş söylediklerine 
göre dokunsan kırılacak türden, dağlalesi gibi incecik bir kadınmış. İşte, pazaryerine
bakan o geniş avlulu evde yaşarken babaları olacak adam günün birinde birdenbire
bırakıp gitmiş bunları. Neden gitmiş bilmiyorum, bana işin bu yanını hiç anlatmadılar.
Konu buraya gelip dayandığında, hüzünlü hüzünlü çalkalanan büyük bir iştahla o evin
bulunduğu yöne doğru bakarak hep kadının güzelliğinden söz ettiler daha doğrusu.
Güzelliğinin yanı sıra, melekler kadar iyi oluşundan söz ettiler sonra; dürüstlüğünden,
sessizliğinden ve kibarlığından söz ettiler diye geçirdi içinden Osman.

**Bakış açısını, anlatıcı ve anlatım biçimini bulunuz.**

**İlahi bakış açısı- üçüncü kişili anlatım- öyküleme**

**C.** İhtiyar avukatın kalemi elinden düştü. Arkasına dayandı. Karşısında parlayan
mini mini siyah gözlere bakakaldı. Meydandaki büyük çınar ağaçlarının derin fısıltıları,
kapıda ayakta duran Ali Hoca’nın yanlarından, tepesinden, bacaklarının arasından
giriyor, dükkânın içine doluyordu.

**Bakış açısını, anlatıcı ve anlatım biçimini bulunuz.**

**Gözlemci- üçüncü kişili anlatım- betimleme**

Sınıfta öğretmen ders anlatırken Soner ve Aycan kâğıtlarla mesajlaşıyordu:

Soner: Dersten sonra kantine inelim mi?

Aycan: Kantine gelmek istemiyorum.

**4)Yukarıdaki metne göre iletişim ögelerini bulunuz. (7 P)**

Gönderici:**Soner**    Alıcı:**Aycan**  İleti: **Dersten sonra kantine inelim mi?**
Dönüt: **Kantine gelmek istemiyorum.**

Kod:**Türkçe   **        Bağlam:**Sınıf  **   Kanal:**Yazı**

**ACI BİR ÖYKÜ**

 Askerliğini bitirmiş olan genç askerliğini yaptığı şehirden ailesini aradı:

-Anne baba, eve dönüyorum, ama sizden bir şey rica ediyorum. Yanımda bir arkadaşımı
da getirmek istiyorum.

-Memnuniyetle, onunla tanışmak isteriz, diye cevapladılar.

-Bilmeniz gereken bir şey var diye devam etti.

-Arkadaşım savaşta ağır yaralandı. Bir mayına bastı ve bir koluyla ayağını kaybetti.
Gidecek hiçbir yeri yok ve onun gelip bizimle kalmasını istiyorum.

-Bunu duyduğuma üzüldüm oğlum. Belki onun başka bir yer bulmasına yardımcı olabiliriz.

-Hayır. Anne, baba, onun bizimle yaşamasını istiyorum.

   Oğlum, dedi babası “Bizden ne istediğini bilmiyorsun. Onun gibi engelli biri 
bize korkunç bir yük olur. Bizim kendi hayatımız var, bunun gibi bir şeyin hayatımıza
engel olmasına izin veremeyiz. Bence bu arkadaşını unutup eve dönmelisin. O kendi
başının çaresine bakacaktır.”

   Oğlu o anda telefonu kapattı. Ailesi ondan bir süre haber alamadı. Ama birkaç
gün sonra, polisten bir telefon geldi. Oğullarının yüksek bir binadan düşüp öldüğünü
öğrendiler. Polis bunun intihar olduğuna inanıyordu. Üzüntü dolu anne baba oğullarının
cesedini tespit etmek için şehir morguna götürüldüler. Onu tanıdılar ve bilmedikleri
bir şey daha öğrenince dehşete düştüler. Oğullarının sadece bir kolu ve bir bacağı
vardı.

** 5) Yukarıdaki metni dikkate alarak aşağıdaki soruları cevaplayınız.( 10×2=20 
puan)**

| a) Hangi öykü türünden alınmıştır: **Olay** | 
| b)Kişi veya kişiler: **Genç, anne, baba** | 
| c)Olay: **Savaşta ağır yaralanan bir gencin ailesi tarafından istenmeyeceğini düşünerek intihar etmesi** | 
| d)Mekan(yer): **Şehir morgu, ev** | 
| e)Zaman: **Bir süre, birkaç gün sonra** | 
| f)Çatışma: **Askerde yaralanmış engelli bir bireyle engelli bir kişiyi yük olarak gören ailenin çatışması** | 
| g)Tema: **Çaresizlik** | 
| ğ)Konu: **Çaresiz kalan bir engellinin intihara sürüklenmesi** | 
| h)Anlatıcı ve bakış açısı: **Üçüncü kişili anlatım, ilahi bakış açısı** | 
| ı)Kullanılan anlatım teknikleri: **Diyalog, özetleme** |

**6)Güzel sanatları geleneksel sınıflandırmaya göre ayırıp, “edebiyat, heykel, müzik,
sinema, resim, mimari, bale” sanatlarını sınıflandırmaya göre eşleştiriniz.(7 P)**

| **1) İşitsel Sanatlar(Fonetik)** | **2)Görsel Sanatlar(Plastik)** | **3) Dramatik Sanatlar(Ritmik)** | 
| **Edebiyat, müzik** | **Heykel, resim, mimari** | **Sinema, bale** |

**7)Aşağıdaki cümleler doğruysa karşılarına D yanlışsa Y yazınız.(10 P)**

| 1 | Sanat eserlerinde amaç estetik haz uyandırmaktır. | **D** | 
| 2 | Akut sözcüğü tıp alanıyla ilgili olduğu için argo örneğidir. | **Y** | 
| 3 | Edebiyat sözcüğünü ilk kullanan Ahmet Mithat Efendi’dir. | **Y** | 
| 4 | Dünya edebiyatındaki ilk hikaye Anton Çehov’un Decameron adlı eseridir. | **Y** | 
| 5 | Hikâyedeki kişiler tüm yönleriyle anlatılır. | **Y** | 
| 6 | Edebiyatın tarih, psikoloji, felsefe, coğrafya gibi bilimlerle ilişkisi vardır. | **D** | 
| 7 | Felsefe toplum bilimidir. Toplumu anlatması yönüyle edebiyatla ilişkisi vardır. | **Y** | 
| 8 | Edebi metinlerde dil göndergesel işlevde kullanılır. | **Y** | 
| 9 | Öğretici metinlerde genellikle sözcükler temel anlamlarıyla kullanılır. | **D** | 
| 10 | Şiir coşku ve heyecanı dile getiren metinlerdendir. | **D** |