gen kromozom konu ders anlatimi

Okuma Süresi:3 Dakika, 17 Saniye

gen kromozom konu ders anlatimi

gen kromozom konu ders anlatimi

D. Gen-Kromozom Teorisi

Mendel tüm varsayımlarını, gen kavramını ve genlerin mayoz sırasında yavru hücrelere geçiş mekanizmalarını bilmeden sadece kontrollü biçimde yapılan çaprazlamalardaki fenotip analizlerine dayandırmıştır

Aynı kromozom üzerinde bulunan genler mayoz sırasında parça değişimi dışında bağımsız olarak ayrılamazlar. Bu genlere bağlı genler denir.

E. Kontrol Çaprazlaması

Çekinik fenotipli bir bireyin genotipi kesinlikle bellidir ve homozigot çekiniktir (ss). Çünkü çekinik gen baskın genle birlikte bulunduğunda baskın fenotip ortaya çıkar.

Baskın fenotipli bir bireyin genotipininhomozigot mu (SS), heterozigot mu (Ss) olduğu ancak kontrol çaprazlamasıyla belirlenebilir.  Kontrol çaprazlaması genotipi bilinmeyen baskın fenotipli birey ile çekinik fenotipli birey arasında yapılan çaprazlamadır.

NOT: Mendel tarafından açıklanamayan eksik baskınlık, eş baskınlık ve çok alellik gibi durumlar da vardır.

 

F. Eksik Baskınlık

Mendel'den sonraki genetik çalışmalarda bazı alel genlerde baskınlık-çekiniklik olmadığı görülmüştür. Alellerden biri diğerinin üzerinde tam baskınlık kuramadığı zaman heterozigot bireylerde her iki alelin özelliğinden farklı birözellik ortaya çıkar. Yani heterozigot bireyler her iki homozigot atanın arasında bir fenotip gösterir. Buna eksik baskınlık denir. Sığır, at, Endülüs tavukları gibi hayvanlar ile akşamsefası, aslanağzı vb. bitkilerde eksik baskınlık görülür.

Şekil 2.8:Endülüs tavuklarında eksik baskınlık

Fenotip çeşidi: 3 (1 Beyaz, 2 Mavi, 1 Siyah)

Fenotip oranı: 1:2:1 (1/4 Beyaz, 2/4 Mavi, 1/4 Siyah)

Genotip çeşidi: 3 (1TBTB, 2TBTS, 1 TSTS)

Genotip oranı: 1:2:1 ( 1/4 TBTB, 2/4 TBTS, 1/4 TSTS

Eksik baskınlığın görüldüğü monohibrit çaprazlamalarda fenotip ve genotip ayrışım oranı her zaman 1:2:1'dir.

 

Şekil 2.9: Aslanağzında eksik baskınlık

Fenotip çeşidi: 3 (1 Kırmızı, 2 Pembe, 1 Beyaz)

Fenotip oranı: 1:2:1 (1/4 Kırmızı, 2/4 Pembe, 1/4 Beyaz)

Genotip çeşidi: 3 (1AKAK, 2AKAB, 1 ABAB)

Genotip oranı: 1:2:1 ( 1/4 AKAK, 2/4 AKAB, 1/4 ABAB)

 

G. Eş Baskınlık

Eş baskınlıkta alel genlerin fenotipteki etkileri birbirine eşittir. Heterozigot durumda alel genlerin her ikisi etkisinibirlikte gösterir. Eş baskınlıkta eksik baskınlıkta olduğu gibi ara fenotip oluşumu görülmez.

Fenotip (kan grubu)

Genotip

Antijen (Alyuvarlarda)

M

MM

M

N

NN

N

MN

MN

M ve N

Benzer biçimdeki kalıtım A-B-0 kan grubu sistemindeki A,B ve 0 alelleri arasında da görülür. Bu genlerden A ve B eş baskın, 0 ise çekiniktir. A-B-0 kan grubu sistemi aynı zamanda çok alelliğe örnek gösterilebilir.

ÇOK ALELLİLİK

Mendel tüm kalıtsal karakterlerin iki alel gen tarafından kontrol edildiğini düşünüyordu. Mendel'den sonra yapılan çalışmalarda bazı karakterlerin ikiden fazla alel gen tarafından kontrol edildiği sonucuna ulaşıldı.

 

Bir karakterin kaç çeşit aleli olursa olsun diploit birey bu alellerdenen fazla ikisine, haploit bireyler ise bir tanesine sahiptir. Örneğin bir karakterin A1, A2, A3, A4… An şeklinde alelleri olsa bile diploit bireyde bunlardan sadece ikisi A1A2, A1A4, A2A3

Fenotipi

(Kan Grubu)

Genotip

Alyuvardaki

Antijen

Plazmadaki

Antikor

 

Homozigot

heterozigot

A

AA

A0

A

Anti-B

B

BB

B0

B

Anti A

AB

AB

A ve B

Yok

0

00

Yok

Anti A ve anti B

             

 

Tablo 2.3: Rh sistemi kan gruplarının fenotip ve genotipleri

Fenotipi

(Kan Grubu)

Genotip

 

 

Homozigot

Heterozigot

Rh ( +)

RR

Rr

 

rr

 

Yazar Hakkında

Erdem OVAT

1985-1988 Dörtler Köyü İlköğretim Okulu 1988- 1993 Sakıp Sabancı İlköğretim Okulu 1993-1996 Orhan Çobanoğlu Lisesi 1997-2000 Almanya'da Turist 2001-2002 Vatani Görev Isparta Muş'ta yaptım 2002-2004 Açiköğretim Lisesinden Üstün Başarı 2005-2010 Hacettepe Üniversitesi Alman Dili Öğretmenliğinde Mezun Oldum 2010-2011 Halk Eğitim Merkezinde Almanca Öğretmenliğine Başladım 2011-2013 Çeşitli Özel Dersane ve Okullarda çalıştım 2013- .... Milli Eğitimde Almanca Öğretmeni olarak çalışmaya devam ediyorum
administrator
Happy
Happy
0 %
Sad
Sad
0 %
Excited
Excited
0 %
Sleepy
Sleepy
0 %
Angry
Angry
0 %
Surprise
Surprise
0 %

Average Rating

5 Star
0%
4 Star
0%
3 Star
0%
2 Star
0%
1 Star
0%
%d blogcu bunu beğendi: